Mikroskopowo stwierdza się tłuszczowe i białkowate zwyrodnienie kanalików nerkowych, których komórki są wypełnione tłuszczem , npoidami dwułomnemi. Kłębki nerkowe są przeważnie niezmienione.
Obraz kliniczny. Sprawa rozwija się skrycie; zaczyna się od bólów głowy, ogólnego zmęczenia, braku apetytu, bladości, bólów w kościach obrzęków i zmniejszenia ilości wydalanego moczu. W moczu o wysokim ciężarze gatunkowym stwierdza się liczne wałeczki szkliste i ziarniste, lipoidy dwułomne oraz znaczny białkomocz (do 4 — 5% I). Obrzęki szybko zwiększają się i dochodzą często do potwornych rozmiarów; również w jamach ciała zbierają się szybko dość duże ilości płynu obrzękowego, charakteryzującego się bardzo małą zawartością białka. Sprawność czynnościowa nerek jest zupełnie dobra; w okresie obrzęków woda i sól kuchenna zatrzymują się w tkankach z przyczyn pozaneiko-wych, o czem obszernie mówiliśmy w części ogólnej*
We krwi stwierdza się spadek ilości białek osocza (z 6 — 8% do 3 — 4% ) z odwróceniem stosunku albuminy i globuliny, spowodowanem przez wybitne zmniejszenie się ilości albumin i wzrost globulin. Surowica krwi jest wyraźnie mleczna spowodu znacznego stężenia cholesteryny i lipoidów. Ciśnienie koloido-osmo tyczne krwi — zawsze obniżone.
Przebieg i rokowanie. Schorzenie może trwać miesiące, lata, a nawet dziesiątki lat; niekiedy zdarzają się okresy bez obrzęków i białkomoczu. Nawroty i pogorszenia są bardzo częste i występują głównie po zaziębieniach i chorobach zakaźnych.